Taguchi yaklaşımı istatistiksel kalite iyileştirme çalışmalarından bir tanesidir.Deney tasarımı daha önce geliştirilmiş olmasına rağmen, bu kavramı ürün performansındaki varyansın azaltılması için ilk uygulayan kişi Taguchi olmuştur. Taguchi deney tasarımının kullanımının şu noktalarda önemli olduğunu belirtmiştir (Box and Bisgaard, 1987: 60).Ortalama ya da hedef değerden olacak varyansın minimize edilmesi.

Bu yöntemi burada sözel olarak anlatmak çok zor,ben derste hocamdan ve kitaplardan öğrendim.Öğrendiğim kadarıyla bir şeyler anlatmaya çalışacağım.Çok zor bir teknik değil,ilginenler olursa benimde çalıştığım ve beğendiğim önerebileceğim kitap şudur:Kalite için Deney Tasarımı “Taguçi Yaklaşımı” Prof. Dr. Mete Şirvancı.Ayrıca Altısigma da Taguchi hakkında kısa bir özet bulabilirsiniz.Taguchi Yaklaşımıyla deney tasarımının amacı;kontrol edilebilen (hız,sıcaklık,basınç,süre v.s. gibi) parametreler için optimal düzey ve ayarların yapılması ve böylelikle kontrol edilemeyen (kalitesizlik yaratan) parametrelerin varysayonunu(değişkenliğini) en aza indirmektir. Bu yüzden yalnızca ana faktörlerden ziyade etkileşimlerde ön plandadır.Deneyde kaç faktör olacağı ve bu faktörlerin düzeyleri önemlidir,bu düzey ve faktör sayısına göre Taguchi’nin hazırladığı L8 ve L16(ençok kullanılan)deney kalıplarında,faktörlerin ve etkileşimlerin etkileri hesaplanır.Böylelikle kalite için en uygun, optimal, istediğimiz düzeyler belirlenir.

DENEY TASARIMI İÇİN TEMEL BASAMAKLAR

1.Problem Tanımı: Kalite değişkeni veya değişkenlerini tanımlayınız.

 

2.Kalite (response) değişkenini etkileyen tüm faktörlerin bir listesi çıkarılır.

Bu listenin belirlenmesi için değişik bölümlerden bir grup oluşturulur.

3.Faktörler, kontrol edilebilen ve kontrol edilemeyen olmak üzere iki gruba ayrılır.

Kontrol edilebilen faktörlerin değerleri birbirlerinden bağımsız olarak değiştirilebilmelidir.

4.Kontrol edilebilen faktörlerin sayısına bakılarak L8 veya L16 gibi deney deseni seçilir.

 

5.Faktörler için (her biri için) düzey değerleri seçilir.

Bu değerlerin seçiminde, özellikle ürün ve prosesle yakından ilgili olan personelin fikirleri alınır.

6.Faktörler, standart desen tabloları kullanılarak deney tasarım matrisinin sütunlarına atanır.

7.Uygulanacak faktör düzey kombinezonları (karışımları) belirlenir.

 

8.Bir rassallaştırma yöntemi kullanılarak, deneylerin uygulama sırası rassallaştırılır.

9.Deneyin uygulama planı (personel seçimi, zaman, ölçme yöntemi vb.) yapılır.

7 ve 8. basamakta belirlenen faktör karışımları ve sıraları belirlenerek uygulama gurubuna verilir.

Deney yapılarak sonuçlar (Kalite değişkeni Y’nin değerleri) alınır.

Mete Şirvancı’nın kitabından bir örnek ile kısaca olayı size anlatacağım.Örneğin;Çatlaksız yay yüzdesini etkileyen 3 faktör olsun,bunlar yağ sıcaklığı(A),karbon oranı(B) ve fırın sıcaklığı(C).burada faktörleri tek tek ele almaktansa, istatistiksel olarak tasarımlanmış deneyleri kullanmak maliyet ve zaman açısından üstünlük sağlayacaktır. Deney yağ sıcaklığı 25 ve 50 ,karbon oranı 0,5 ve 0,8 ve fırın sıcaklığı 750 ve 850 ile 8 parti çatlaksız yay yüzdesi hesaplanır. 8 adet gözlemle 7 farklı deney hesaplanabilmektedir.Farklı düzeylerde ana faktörlerin(A,B,C) ve etkileşimlerin(AB,AC,BC,ABC) etkileri bulunarak en uygun düzeyler belirlenir.

Bu dönem aldığım bir derste Taguchi yaklaşımı detaylı öğrendim ve çok sevdim,işin hesap kısmını maalesef burada anlatmak hem çok zor hemde anlatsam dahi anlaşılamayacağını düşünüyorum.Ama hesap kısmınıda bilgisayar kullanan ve dört işlem bilen herkesin yapabileceğini söyleyebilirim.